مهم ترین روش های تست تابلو برق

 


اهداف مبحث مهم ترین روش های تست تابلو برق:

  • انواع تست تابلو برق
  • تست نوع اول تابلو برق
  • تست عایقی تابلو برق
  • تست تزریق جریان اولیه تابلو برق
  • تست تزریق جریان ثانویه تابلو برق
  • تست اساسی تابلو برق

 


تمامی تابلوهای فشار ضعیف باید بعد از ساخت در کارخانه و نیز پس از نصب در محل و قبل از راه اندازی، در زمینه های خواص دی الکتریک، افزایش دما، ایستادگی در برابر اتصال کوتاه، پیوستگی مدارات حفاظتی، فواصل هوایی و خزشی، نحوۀ کار اجزای مکانیکی و درجه حفاظت مورد آزمایش قرار گیرند. تست تابلو برق باید بر اساس مفاد بند 8 نشریه شماره ی 1928 موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران به عنوان مشخصات آزمون ها انجام شود.

 

آزمایش تابلو برق

 

  • انواع روش های تست تابلو برق

دو نوع تست برای آزمایش تابلو ها وجود دارد:

الف) آزمایش معمول: آزمایشی که می تواند بر روی هر محصول مخرب باشد.

ب) آزمایش پایه ای: آزمایشی که به طور معمول روی محصولات ساخته شده انجام می گیرد تا سلامت بخش های مختلف تابلو در عملکرد عادی آنها مورد بررسی و تأیید قرار گیرد.

 


بیشتر بخوانید:

اصول و طراحی ساخت تابلو برق

انواع تابلو توزیع نیروی برق


 

  • تست نوع اول تابلو برق

ولتاژ ایمپالس: به علت سوئیچ زنی که در شبکه ایجاد می شود، امکان دارد ولتاژهای ایمپالسی در شبکه به وجود آیند.

برای ولتاژهای نامی: برای 12 کیلو ولت آزمایش 75 کیلو ولت، 24 کیلو ولت آزمایش 125 کیلو ولت و برای 36 کیلوولت آزمایش 170 کیلو ولت ایمپالس صورت می گیرد.

تحمل جریان اتصال کوتاه: تابلوها باید تحمل جریان اتصال کوتاه نامی خود را داشته باشند.

آزمایش تحمل افزایش دما: افزایش دما باسبارها و نقاط اتصال در اثر عبور جریان نامی باید در حد مقادیر معرفی شده در استاندارد باشد.

آزمایش تحمل افزایش جرقه زنی: به هر دلیلی ممکن است بین باس بارها یا فازهای مختلف در داخل تابلو جرقه ای ایجاد شود، این جرقه فشار هوای داخل سلول را بالا می برد، در صورتی که اقداماتی صورت نگیرد، درب سلول کنده شده و سایر قطعات سلول ممکن است به بیرون پرتاب شوند. (این آزمایش اجباری نیست)

آزمایش دژنکتورها و سکسیونرها

– آزمایش ایمپالس

– تحمل جریان اتصال کوتاه

– افزایش درجه حرارت در کنتاکت ها یا  نقاط  اتصال آن ها با باسبار.

برای هر تجهیزات سوئیچینگ و یا دژنکتور یک جریان اتصال کوتاه قابل قطعی پیش می شود که از نظر تحمل جریان نیز آزمایش صورت بگیرد. در جایی از مسیر اگر در حین بستن کلید اتصال پیش بیاید، کلید باید توانایی تحمل این جریان که به طور معمول 2.5 برابر جریان اتصال کوتاه شبکه است را داشته باشد.

 

دژنکتور
                                                                                 دژنکتور

 

  • آزمایش پایه ای

آزمایش پایه ای صورت گرفته روی اغلب محصولات ساخته شده به قرار زیر است:

الف) کنترل های عمومی

ضخامت رنگ – درستی کارکرد و سالم بودن قفل درب ها – تنظیم بودن فاصله درب ها – درجه حفاظت تابلو (IP) – رنگ شینه ها – کامل بودن پیچ و مهره ها و درستی انتخاب آن ها و … .

ب) کنترل های مکانیکی

درستی کارکرد کلید و اینترلاک های مکانیکی – کنترل عایق ها – پیوستگی سیستم اتصال زمین – حرکت روان و درست ارابه ها ، کشوها و سایر مکانیزهام متحرک – کارکرد سکسیونرهای کشوها

 پ) کنترل های الکتریکی

ولتاژ و جریان نامی – ولتاژ تغذیه مدار فرمان – جریان اتصال کوتاه – صحت و کیفیت اجرای مدار حفاظت – کارکرد الکتریکی کلیه کلیدهای اصلی – آزمایش فرکانس قدرت برای مدار قدرت را شامل می شود.

 

تابلو برق

 

  • تست عایقی تابلو برق

با تست عایقی تجهیزات الکتریکی می توان به نقص عایقی ناشی از صدمات مکانیکی، ارتعاشات، حرارت و برودت اضافی، آلودگی، روغن، رطوبت و تغییرات شدید ولتاژ پی برد.

دستگاه های مورد استفاده برای آزمایش عایقی دارای مشخصات زیر هستند:

  • آزمایش عایقی دیجیتال 5 کیلو ولت

این دستگاه برای آزمایش عایقی تجهیزات الکتریکی ولتاژ بالا و پایین مورد استفاده قرار می گیرد.

  • آزمایش های حفاظتی و اندازه گیری

این آزمایش ها به منظور بررسی عملکرد سیستم حفاظتی شامل ترانس جریان و دژنکتور یا ترانس ولتاژ و دژنکتور صورت می گیرد.

آزمایش سیستم اندازه گیری به منظور بررسی عملکرد سیستم اندازه گیری جریان مشخص به کمک دستگاه تزریق جریان اولیه برقرار و از طریق آمپرمتر قرائت می شود. در صورت انتخاب درست ترانس جریان و آمپرمتر و اتصالات مناسب مقدار قرائت شده برابر مقدار جریان تزریقی خواهد بود.

 

  • تست تزریق جریان اولیه در تابلو برق

تست تزریق جریان اولیه در تابلو برق برای بررسی عملکرد تمامی اجزای سیستم حفاظتی انجام می شود. در این آزمایش جریان بالایی برای عملکرد وسیله حفاظتی لازم است. زمان عملکرد رله حفاظتی نیز اندازه گیری می شود. با انجام این آزمایش می توان اتصال نادرست ترانسفورماتور جریان یا تنظیم غیر صحیح رله را مشخص نمود.

آزمایش عملکرد مطلوب سیستم حفاظت، شامل ترانس جریان رله و دژنکتور با استفاده از دستگاه تزریق جریان اولیه  انجام می گیرد.

این آزمایش دارای مراحل زیر است:

– تنظیم فانکشن حفاظت جریانی رله

– تزریق جریان اولیه از طریق جعبه باسبار و افزایش آن از سیستم تنظیم رله

– ثبت زمان عملکرد رله

– بررسی عملکرد مطلوب بر اساس سیستم تنظیم رله

با انجام این آزمایش به هرگونه خطا در اتصال ترانس جریان مکانیزم قطع دژنکتور یا رله می توان پی برد.

 

آزمایش-تزریق-جریان-اولیه-تابلو-برق

 

  • تست تزریق جریان ثانویه تابلو برق

این آزمایش به کمک دستگاه تزریق جریان ثانویه به منظور عملکرد رله حفاظتی صورت می گیرد. با آزمایش تزریق جریان ثانویه فقط عملکرد رله حفاظتی مورد بررسی قرای می گیرد. از آن جا که تزریق در جریان ثانویه انجام می شود. این آزمایش ساده بوده و نیاز به جریان کم تری دارد. زمان عملکرد رله نیز اندازه گیری می شود.

نوع دیگری از آزمایش های پایه (اساس یا روتین)

– آزمایش های ولتاژ با فرکانس قدرت روی مدار اصلی

– آزمایش های دی الکتریک بر روی مدارات کمکی و کنترل

– اندازه گیری مقاومت مدار اصلی

– آزمایش های عملکرد مکانیکی

– بررسی صحت سیم کشی

– آزمایش سیستم اندازه گیری

 

  • تست های اساسی تابلو برق

تست های اساسی تابلو برق روی هریک از تابلوهای تولید شده بر اساس استاندارد IEC 298,694 انجام می شوند. شرایط آزمایش ها و مشخصات – تجهیزات و دستگاه های مورد نیاز جهت انجام آن ها به قرار زیر است:

  • تست ولتاژ با فرکانس قدرت روی مدار اصلی

(این آزمایش برای تابلوهای 6.3 تا 63 کیلو ولت صورت می گیرد.)

  • تست میگر تابلو برق

اعمال ولتاژ 1000 ولت به سیم کشی در یک تابلو را آزمایش فرکانس قدرت برای مدار فرمان یا تست میگر می گویند. این تست به منظور اطمینان از عدم وجود اتصال کوتاه یا نشتی جریان ناشی از صدمات عایقی روکش سیم ها صورت می پذیرد. این آزمایش در تابلوهائی که دارای مدار فرمان کنترل حفاظت یا اندازه گیری هستند انجام می شود. 

 


بیشتر بخوانید:

انواع تابلو برق ساختمان

معرفی انواع دستگاه های الکتریکی


 

  • تست دی الکتریک بر روی مدارات کمکی و کنترلی تابلو برق

در انجام این آزمایش می بایستی ثانویه های ترانسفورمر جریان اتصال کوتاه و از زمین ایزوله شده و ثانویه های تراسفورمر ولتاژ باز شوند. در آزمایش ولتاژ با فرکانس قدرت بر روی مدارات کمکی و کنترل ولتاژی برابر 2 کیلو ولت به مدت یک دقیقه بین مدارات کمکی و کنترل وسیله قطع و وصل اعمال شود. حاصل آزمایش در صورتی مطلوب است که تخلیه الکتریکی صورت نگیرد. اغلب برای آزمایش عایقی (دی الکتریک) تابلوهای فشار ضعیف در دو بخش مدارات الکتریکی و مدارات قدرت شینه کشی به کار برده می شود. در بخش اول 1 کیلو ولت و در بخش دوم 25 کیلو ولت در یک دقیقه اعمال می شود.

 

  • تست تابلو برق با اندازه گیری مقاومت مدار اصلی

برای اندازه گیری مقاومت مدار اصلی از دستگاه های اندازه گیری مقاومت استفاده می شود. مقاومت اندازه گیری شده کیفیت مسیر عبور جریان را نشان می دهد و محدوده ای برای آن تعیین نشده است.

 

  • تست عملکرد مکانیکی تابلو برق

در هنگام تست عملکرد مکانیکی تابلو برق، مدار اصلی فاقد ولتاژ و جریان بوده و این آزمایش به منظور اطمینان از عملکرد مطلوب وسیله قطع و وصل و سایر بخش های قابل جابه جائی و اینترلاک های مکانیکی صورت می گیرد. این آزمایش به تعداد پنج بار انجام می شود و در حین انجام آن ها تنظیمی صورت نمی گیرد. در این قسمت از قطع و وصل وسیله سوئیچینگ مانند بریکر حین تغذیه مکانیزم قطع و وصل با ولتاژهای مرزی بحرانی اطمینان حاصل می شود. با بررسی صحت سیم کشی تطابق سیم کشی با دیاگرام تأیید می شود.

 

تست تابلو برق

 

  • تست سیستم اندازه گیری تابلو برق

برای کسب اطمینان از عملکرد تجهیزات اندازه گیری تابلو از قبیل ولت متر – آمپر متر – وات متر – وارمتر – ضریب توان – مبدل ها و غیره این عملیات صورت می پذیرد. بدین منظور ابتدا دستگاه های مولد جریان و ولتاژ تنظیم شده، سپس به سیستم اندازه گیری طبق نقشه های الکتریکی تابلوها اعمال می شوند و مقادیر اندازه گیری شده شده ولتاژ و جریان توسط تجهیزات اندازه گیری شده نشان داده می شوند. مقادیر تنظیم شده دال بر صحت سیستم های اندازه گیری دارد و در صورت مغایرت مقادیر اندازه گیری شده با مقادیر اعمالی ولتاژ و جریان نسبت به رفع عیب سیستم اندازه گیری اقدام می شود.

 

  • تست کنترل ضخامت رنگ با دستگاه در تابلو برق

روش اجرا بدین صورت است که پروب دستگاه را در نقاط مختلف قطعه رنگ شده قرار داده و ضخامت آن را اندازه گیری می کنند. در صورتی که ضخامت رنگ در سطح قطعه یکنواخت بوده و با درخواست ارائه شده مطابقت داشته باشد قابل قبول و در غیر این صورت به عنوان محصول غیر قابل قبول به قسمت رنگ آمیزی برگشت داده می شود.

– کنترل ضخامت رنگ بستگی به سطح آن ها دارد.

– قطعات کم تر از 10 سانتی متر مربع یک نقطه

– قطعات بیش از 10 سانتی متر مربع و کم تراز 50 سانتی متر مربع چهار نقطه

– قطعات با نقطه کور مانند ستون ها و کلاف ها تعیین ضخامت رنگ می شوند.

 

  • تست کنترل RAL

رنگ تابلوهای هر پروژه با RAL انتخاب شده از طرف کارفرما یا مسئول پروژه لازم است رنگ قطعات با RALMETER تطبیق داده شود. بدین منظور یکی از قطعات رنگ شده را که دارای سوراخی با قطر 10 میلی متر یا مشابه آن بوده روی RALMRTER قرار داده و نباید اختلاف رنگی مشاهده شود.

این آزمایش بایستی در شروع رنگ آمیزی روی اولین قطعه هر پروژه توسط بازرس QC صورت بگیرد و در صورت مشاهده اختلاف اقدام برای اصلاح صورت پذیرد.

در انتخاب یک تابلو باید شرایط محیطی، شرایط لازم برای نصب و شرایط حفاظتی را مد نظر قرار داد.

 

جدول مقاطع استاندارد هادی های مسی مربوط به جریان آزمون

 

حدود جریان نامی واقعی (A)

0

7.9

7.9

15.9

15.9

22

22

30

30

39

39

54

54

72

72

93

93

117

117

147

147

180

180

216

216

250

250

287

287

334

334

400

 

سطح مقطع

Mm2

1

 

1.5

2.5

4

6

10

16

25

35

50

70

95

120

150

185

240

مقدار جریان

نامی

حرارتی (A)2

6

8

10

12

16

20

25

32

40

50

 

63

80

100

125

160

200

250

315

400

 
  • مقدار شدت جریان باید از مقدار ذکر شده در سط اول بیش تر و کم تر و یا مساوی مقدار ذکر شده در سطح دوم باشد.
  • این مقادیر عبارتند از جریان های استاندارد توصیه شده که فقط از نظر اطلاع ذکر شده اند.فاصله بین دو شمش موازی مربوط به یک ترمینال باید تقریباً برابر 5 میلی متر باشد.
  • در صورتی که اتصال شمش های مذکور به دستگاه مورد آزمون امکان نداشته باشد استفاده  از شمشی که دارای همان سطح مقطع بوده و عرض آن مساوی عرض ترمینال باشد مجاز خواهد بود
  • استفاده از کابل به جای شمش مجاز خواهد بود. مقاطع مجاز مربوط به کابل تحت بررسی است.
  1.  
  • ترانسفورماتور اندازه گیری   

    • ترانس جریان   

   ترانس جریان تجهیزاتی هستند که جریان های زیاد و غیر قابل اندازه گیری خط را تبدیل به جریان کم تری می کند تا بتوان هم محافظت کرد و هم اندازه گیری. در رده فشار متوسط ترانس های جریان اغلب از نوع Cast Resin یا رزین ریخته گری است. اجزاء اصلی تشکیل دهنده یک ترانس جریان عبارتند از:

– سیم پیچ اولیه

– سیم پیچ ثانویه

– هسته

– رزین

 


برای بررسی، قیمت و خرید انواع ترانس جریان اشنایدر کلیک کنید.

برای مشاوره خرید، با پشتیبانی فنی شرکت الیکا الکتریک تماس بگیرید: 

031-32664550

031-32663836

031-32663837


 

   به عنوان مثال ترانس جریان 200/5 A، ترانسی است که جریان 200 آمپر را در اولیه به 5 آمپر در ثانویه تبدیل می کند که جریان مناسبی برای تجهیزات اندازه گیری یا حفاظتی خواهد بود. مقادیر استاندارد برای جریان ثانویه 1 آمپر و 5 آمپر است.

   مشخصات هسته یک ترانس جریان برای مقاصد اندازه گیری و حفاظتی با یکدیگر متفاوت است. هسته یک ترانس جریان تک هسته ای یا می تواند مناسب تجهیزات اندازه گیری و یا مناسب تجهیزات حفاظتی باشد.

ترانس-جریان-اشنایدر
                                                                              ترانس جریان اشنایدر

 

مشخصات اصلی هر هسته، کلاس دقت آن می باشد. کلاس های دقت رایج برای هسته های اندازه گیری 0.2 ، 0.5و 1 است که آن را به صورت 0.2 M5,0.5M5  و 1M5 مشخص می کنند. این بدین معنی است که تجهیز ما در 5 برابر جریان نامی به ترتیب 0.2 %، 0.5% ، 1% خطا خواهد داشت. کلاس های دقت رایج برای هسته های حفاظتی عادی 5P10, 10P10 , 5P15 است به عنوان مثال کلاس دقت 5P10 بدین معنی است که ترانس در 10 برابر جریان نامی 5 درصد خطا خواهد داشت. برای هسته های مورد نیاز جهت حفاظت دیفرانسیل اغلب کلاس دقت 5P20 بوده و توان خروجی آن ها 20 ولت آمپر ویا بیش تر است.

Raito : 300/5-5A

Core 1 : CL 0.5 , 10VA

CORA 2 : 5P10 , 10VA

به طور کلی تجهیزات اندازه گیری بر اساس جریان نامی انتخاب می شوند و توانایی عبور جریان هایی تا چندین برابر جریان نامی را ندارند.

    • اثر جریان حرارتی Ith

میزان جریان حرارتی اثر مستقیم روی مقطع مس اولیه و ثانویه می گذارد و بنابراین در قیمت ترانس اثر قابل ملاحظه ای ایجاد می کند، این اثر بیش تر بر روی مس مصرفی در ثانویه تأثیر گذار است چون طول هادی مس ثانویه دارای دور بسیار زیادی است.

    • ترانس ولتاژ

ترانس ها ولتاژ نیز مشابه ترانس های جریان مقدار کمیت ولتاژی را در مدار قدرت به حدی کاهش می دهند که قابل اندازه گیری و قیاس برای مقاصد حفاظتی باشند. برخلاف ترانس های جریان که ویژگی های هسته اش با توجه به مورد مصرف ترانس در مدار اندازه گیری یا حفاظتی به طور کامل متفاوت است؛ هسته های حفاظتی و اندازه گیری ترانس ولتاژ تفاوت چندانی باهم ندارند.

از این رو، یک ترانس ولتاژ با کلاس دقت 0.5 هم می تواند قرائت درستی به ما بدهد و هم برای حفاظت های اضافه یا کاهش ولتاژ مناسب باشد. این امر ناشی از آن است که نوسانات ولتاژ در شبکه بسیار پایین است (+%0.5تا  -%0.5). ترانس های ولتاژ را می توان بین فاز و زمین و یا فاز و فاز اتصال داد.

ترانس ولتاژ

در صورتی که سوالی در خصوص مطالب بیان شده دارید می توانید در قسمت نظرات از ما بپرسید یا با ارائه پیشنهادات خود، ما را در بالا بردن کیفیت مقالات یاری کنید. 

مقالات مرتبط

2 نظرات

  1. آریا نیرو

    پاسخ دادن

    سلام
    چرا در تابلوهای سه فاز، از دو ترانس ولتاژ استفاده می کنند؟

    25 سپتامبر 2019
    • الیکا الکتریک

      پاسخ دادن

      سلام
      اگر در تابلوها از ترانس های VT استفاده شده باشد، تابلو مربوط به تابلوهای فشار متوسط 20 کیلو ولت است که ترانس ولتاژ 20 کیلو ولت را به 400 یا 110 ولت تبدیل می کند. این ولتاژ برای تغذیه تجهیزات درون تابلو اعم از دژنکتور و سکسیونر به کار می رود. لازم به ذکر است که به هر تعداد می توان از ترانس های VT در تابلو بهره برد.
      نمونه دیگر ترانس ها، ترانس رگولاتور است که برای رگوله کردن جریان و ولتاژ استفاده می شود. همچنین ترانس های حذف هارمونیک همانطور که از نامش پیداست، برای از بین بردن هارمونیک ها بهره گرفته می شود.

      25 سپتامبر 2019

نظرات