آزمایش تابلو برق


اهداف مبحث آزمایش تابلو برق:

     انواع آزمایش تابلو برق

     آزمایش نوع اول تابلو برق

     آزمایش عایقی تابلو برق

     آزمایش تزریق جریان اولیه تابلو برق

     آزمایش تزریق جریان ثانویه تابلو برق

     آزمایش های اساسی تابلو برق

     ترانسفورماتور اندازه گیری

 


 

تمامی تابلوهای فشار ضعیف باید بعد از ساخت در کارخانه و نیز پس از نصب در محل و قبل از راه اندازی، در زمینه های خواص دی الکتریک، افزایش دما، ایستادگی در برابر اتصال کوتاه، پیوستگی مدارات حفاظتی، فواصل هوایی و خزشی، نحوۀ کار اجزای مکانیکی و درجه حفاظت مورد آزمایش قرار گیرند. آزمایش تابلو برق باید بر اساس مفاد بند ۸ نشریه شماره ی ۱۹۲۸ موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران به عنوان مشخصات آزمون ها صورت بگیرد.

 

آزمایش تابلو برق

 

  • انواع آزمایش تابلو برق

دو نوع تست برای آزمایش تابلو ها وجود دارد:

الف) آزمایش معمول: آزمایشی که می تواند بر روی هر محصول مخرب باشد.

ب) آزمایش پایه ای: آزمایشی که به طور معمول روی محصولات ساخته شده انجام می گیرد تا سلامت بخش های مختلف تابلو در عملکرد عادی آنها مورد بررسی و تأیید قرار گیرد.

 


بیشتر بخوانید:

انواع تابلو برق ساختمان

انواع نقشه و سیم کشی در برق ساختمان

 


 

  • آزمایش نوع اول تابلو برق

ولتاژ ایمپالس: به علت سوئیچ زنی که در شبکه ایجاد می شود، امکان دارد ولتاژهای ایمپالسی در شبکه به وجود آیند.

برای ولتاژهای نامی: برای ۱۲ کیلو ولت آزمایش ۷۵ کیلو ولت، ۲۴ کیلو ولت آزمایش ۱۲۵ کیلو ولت و برای ۳۶ کیلوولت آزمایش ۱۷۰ کیلو ولت ایمپالس صورت می گیرد.

تحمل جریان اتصال کوتاه: تابلوها باید تحمل جریان اتصال کوتاه نامی خود را داشته باشند.

آزمایش تحمل افزایش دما: افزایش دما باسبارها و نقاط اتصال در اثر عبور جریان نامی باید در حد مقادیر معرفی شده در استاندارد باشد.

آزمایش تحمل افزایش جرقه زنی: به هر دلیلی ممکن است بین باس بارها یا فازهای مختلف در داخل تابلو جرقه ای ایجاد شود، این جرقه فشار هوای داخل سلول را بالا می برد، در صورتی که اقداماتی صورت نگیرد، درب سلول کنده شده و سایر قطعات سلول ممکن است به بیرون پرتاب شوند. (این آزمایش اجباری نیست)

آزمایش دژنکتورها و سکسیونرها

– آزمایش ایمپالس

– تحمل جریان اتصال کوتاه

– افزایش درجه حرارت در کنتاکت ها یا  نقاط  اتصال آن ها با باسبار.

برای هر تجهیزات سوئیچینگ و یا دژنکتور یک جریان اتصال کوتاه قابل قطعی پیش می شود که از نظر تحمل جریان نیز آزمایش صورت بگیرد. در جایی از مسیر اگر در حین بستن کلید اتصال پیش بیاید، کلید باید توانایی تحمل این جریان که به طور معمول ۲٫۵ برابر جریان اتصال کوتاه شبکه است را داشته باشد.

 

دژنکتور
                                                                                 دژنکتور

 

  • آزمایش پایه ای

آزمایش پایه ای صورت گرفته روی اغلب محصولات ساخته شده به قرار زیر است:

الف) کنترل های عمومی

ضخامت رنگ – درستی کارکرد و سالم بودن قفل درب ها – تنظیم بودن فاصله درب ها – درجه حفاظت تابلو (IP) – رنگ شینه ها – کامل بودن پیچ و مهره ها و درستی انتخاب آن ها و … .

ب) کنترل های مکانیکی

درستی کارکرد کلید و اینترلاک های مکانیکی – کنترل عایق ها – پیوستگی سیستم اتصال زمین – حرکت روان و درست ارابه ها ، کشوها و سایر مکانیزهام متحرک – کارکرد سکسیونرهای کشوها

 پ) کنترل های الکتریکی

ولتاژ و جریان نامی – ولتاژ تغذیه مدار فرمان – جریان اتصال کوتاه – صحت و کیفیت اجرای مدار حفاظت – کارکرد الکتریکی کلیه کلیدهای اصلی – آزمایش فرکانس قدرت برای مدار قدرت را شامل می شود.

 

تابلو برق

 

  • آزمایش عایقی تابلو برق

با آزمایش عایقی تجهیزات الکتریکی می توان به نقص عایقی ناشی از صدمات مکانیکی، ارتعاشات، حرارت و برودت اضافی، آلودگی، روغن، رطوبت و تغییرات شدید ولتاژ پی برد.

دستگاه های مورد استفاده برای آزمایش عایقی دارای مشخصات زیر هستند:

  • آزمایش عایقی دیجیتال ۵ کیلو ولت

این دستگاه برای آزمایش عایقی تجهیزات الکتریکی ولتاژ بالا و پایین مورد استفاده قرار می گیرد.

  • آزمایش های حفاظتی و اندازه گیری

این آزمایش ها به منظور بررسی عملکرد سیستم حفاظتی شامل ترانس جریان و دژنکتور یا ترانس ولتاژ و دژنکتور صورت می گیرد.

آزمایش سیستم اندازه گیری به منظور بررسی عملکرد سیستم اندازه گیری جریان مشخص به کمک دستگاه تزریق جریان اولیه برقرار و از طریق آمپرمتر قرائت می شود. در صورت انتخاب درست ترانس جریان و آمپرمتر و اتصالات مناسب مقدار قرائت شده برابر مقدار جریان تزریقی خواهد بود.

 

  • آزمایش تزریق جریان اولیه تابلو برق

این آزمایش به منظور عملکرد تمامی اجزای سیستم حفاظتی صورت می گیرد. در این آزمایش جریان بالایی برای عملکرد وسیله حفاظتی لازم است. زمان عملکرد رله حفاظتی نیز اندازه گیری می شود. با انجام این آزمایش می توان اتصال نادرست ترانسفورماتور جریان یا تنظیم غیر صحیح رله را مشخص نمود.

آزمایش عملکرد مطلوب سیستم حفاظت، شامل ترانس جریان رله و دژنکتور با استفاده از دستگاه تزریق جریان اولیه  انجام می گیرد.

این آزمایش دارای مراحل زیر است:

– تنظیم فانکشن حفاظت جریانی رله

– تزریق جریان اولیه از طریق جعبه باسبار و افزایش آن از سیستم تنظیم رله

– ثبت زمان عملکرد رله

– بررسی عملکرد مطلوب بر اساس سیستم تنظیم رله

با انجام این آزمایش به هرگونه خطا در اتصال ترانس جریان مکانیزم قطع دژنکتور یا رله می توان پی برد.

 

آزمایش-تزریق-جریان-اولیه-تابلو-برق

 

  • آزمایش تزریق جریان ثانویه تابلو برق

این آزمایش به کمک دستگاه تزریق جریان ثانویه به منظور عملکرد رله حفاظتی صورت می گیرد. با آزمایش تزریق جریان ثانویه فقط عملکرد رله حفاظتی مورد بررسی قرای می گیرد. از آن جا که تزریق در جریان ثانویه انجام می شود. این آزمایش ساده بوده و نیاز به جریان کم تری دارد. زمان عملکرد رله نیز اندازه گیری می شود.

نوع دیگری از آزمایش های پایه (اساس یا روتین)

– آزمایش های ولتاژ با فرکانس قدرت روی مدار اصلی

– آزمایش های دی الکتریک بر روی مدارات کمکی و کنترل

– اندازه گیری مقاومت مدار اصلی

– آزمایش های عملکرد مکانیکی

– بررسی صحت سیم کشی

– آزمایش سیستم اندازه گیری

 

  • آزمایش های اساسی تابلو برق

این آزمایش ها روی هریک از تابلوهای تولید شده بر اساس استاندارد IEC 298,694 انجام می شوند. شرایط آزمایش ها و مشخصات – تجهیزات و دستگاه های مورد نیاز جهت انجام آن ها به قرار زیر است:

  • آزمایش های ولتاژ با فرکانس قدرت روی مدار اصلی

(این آزمایش برای تابلوهای ۶٫۳ تا ۶۳ کیلو ولت صورت می گیرد.)

  • کنترل و آزمایش فرکانس قدرت برای مدار فرمان (میگر تست)

اعمال ولتاژ ۱۰۰۰ ولت به سیم کشی در یک تابلو را آزمایش فرکانس قدرت برای مدار فرمان می گویند. این آزمایش به منظور اطمینان از عدم وجود اتصال کوتاه یا نشتی جریان ناشی از صدمات عایقی روکش سیم ها صورت می پذیرد. این آزمایش در تابلوهائی که دارای مدار فرمان کنترل حفاظت یا اندازه گیری هستند صورت می گیرد.

 


بیشتر بخوانید:

انواع تابلو برق ساختمان

انواع نقشه و سیم کشی در برق ساختمان

دستگاه های اندازه گیری تابلویی


 

  • آزمایش دی الکتریک بر روی مدارات کمکی و کنترلی تابلو برق

در انجام این آزمایش می بایستی ثانویه های ترانسفورمر جریان اتصال کوتاه و از زمین ایزوله شده و ثانویه های تراسفورمر ولتاژ باز شوند. در آزمایش ولتاژ با فرکانس قدرت بر روی مدارات کمکی و کنترل ولتاژی برابر ۲ کیلو ولت به مدت یک دقیقه بین مدارات کمکی و کنترل وسیله قطع و وصل اعمال شود. حاصل آزمایش در صورتی مطلوب است که تخلیه الکتریکی صورت نگیرد. اغلب برای آزمایش عایقی (دی الکتریک) تابلوهای فشار ضعیف در دو بخش مدارات الکتریکی و مدارات قدرت شینه کشی به کار برده می شود. در بخش اول ۱ کیلو ولت و در بخش دوم ۲۵ کیلو ولت در یک دقیقه اعمال می شود.

 

  • اندازه گیری مقاومت مدار اصلی

برای اندازه گیری مقاومت مدار اصلی از دستگاه های اندازه گیری مقاومت استفاده می شود. مقاومت اندازه گیری شده کیفیت مسیر عبور جریان را نشان می دهد و محدوده ای برای آن تعیین نشده است.

 

  • آزمایش عملکرد مکانیکی تابلو برق

موقع آزمایش، مدار اصلی فاقد ولتاژ و جریان بوده و این آزمایش به منظور اطمینان از عملکرد مطلوب وسیله قطع و وصل و سایر بخش های قابل جابه جائی و اینترلاک های مکانیکی صورت می گیرد. این آزمایش به تعداد پنج بار انجام می شود و در حین انجام آن ها تنظیمی صورت نمی گیرد. در این قسمت از قطع و وصل وسیله سوئیچینگ مانند بریکر حین تغذیه مکانیزم قطع و وصل با ولتاژهای مرزی بحرانی اطمینان حاصل می شود. با بررسی صحت سیم کشی تطابق سیم کشی با دیاگرام تأیید می شود.

تست تابلو برق

 

  • آزمایش سیستم اندازه گیری تابلو برق

برای کسب اطمینان از عملکرد تجهیزات اندازه گیری تابلو از قبیل ولت متر – آمپر متر – وات متر – وارمتر – ضریب توان – مبدل ها و غیره این عملیات صورت می پذیرد. بدین منظور ابتدا دستگاه های مولد جریان و ولتاژ تنظیم شده، سپس به سیستم اندازه گیری طبق نقشه های الکتریکی تابلوها اعمال می شوند و مقادیر اندازه گیری شده شده ولتاژ و جریان توسط تجهیزات اندازه گیری شده نشان داده می شوند. مقادیر تنظیم شده دال بر صحت سیستم های اندازه گیری دارد و در صورت مغایرت مقادیر اندازه گیری شده با مقادیر اعمالی ولتاژ و جریان نسبت به رفع عیب سیستم اندازه گیری اقدام می شود.

 

  • آزمایش کنترل ضخامت رنگ با دستگاه در تابلو برق

روش اجرا بدین صورت است که پروب دستگاه را در نقاط مختلف قطعه رنگ شده قرار داده و ضخامت آن را اندازه گیری می کنند. در صورتی که ضخامت رنگ در سطح قطعه یکنواخت بوده و با درخواست ارائه شده مطابقت داشته باشد قابل قبول و در غیر این صورت به عنوان محصول غیر قابل قبول به قسمت رنگ آمیزی برگشت داده می شود.

– کنترل ضخامت رنگ بستگی به سطح آن ها دارد.

– قطعات کم تر از ۱۰ سانتی متر مربع یک نقطه

– قطعات بیش از ۱۰ سانتی متر مربع و کم تراز ۵۰ سانتی متر مربع چهار نقطه

– قطعات با نقطه کور مانند ستون ها و کلاف ها تعیین ضخامت رنگ می شوند.

  • آزمایش کنترل RAL

رنگ تابلوهای هر پروژه با RAL انتخاب شده از طرف کارفرما یا مسئول پروژه لازم است رنگ قطعات با RALMETER تطبیق داده شود. بدین منظور یکی از قطعات رنگ شده را که دارای سوراخی با قطر ۱۰ میلی متر یا مشابه آن بوده روی RALMRTER قرار داده و نباید اختلاف رنگی مشاهده شود.

این آزمایش بایستی در شروع رنگ آمیزی روی اولین قطعه هر پروژه توسط بازرس QC صورت بگیرد و در صورت مشاهده اختلاف اقدام برای اصلاح صورت پذیرد.

در انتخاب یک تابلو باید شرایط محیطی، شرایط لازم برای نصب و شرایط حفاظتی را مد نظر قرار داد.

 

 

جدول مقاطع استاندارد هادی های مسی مربوط به جریان آزمون

 

حدود جریان نامی واقعی (A)

۰

۷٫۹

۷٫۹

۱۵٫۹

۱۵٫۹

۲۲

۲۲

۳۰

۳۰

۳۹

۳۹

۵۴

۵۴

۷۲

۷۲

۹۳

۹۳

۱۱۷

۱۱۷

۱۴۷

۱۴۷

۱۸۰

۱۸۰

۲۱۶

۲۱۶

۲۵۰

۲۵۰

۲۸۷

۲۸۷

۳۳۴

۳۳۴

۴۰۰

 

سطح مقطع

Mm2

۱

 

۱٫۵

۲٫۵

۴

۶

۱۰

۱۶

۲۵

۳۵

۵۰

۷۰

۹۵

۱۲۰

۱۵۰

۱۸۵

۲۴۰

مقدار جریان

نامی

حرارتی (A)2

۶

۸

۱۰

۱۲

۱۶

۲۰

۲۵

۳۲

۴۰

۵۰

 

۶۳

۸۰

۱۰۰

۱۲۵

۱۶۰

۲۰۰

۲۵۰

۳۱۵

۴۰۰

 
  • مقدار شدت جریان باید از مقدار ذکر شده در سط اول بیش تر و کم تر و یا مساوی مقدار ذکر شده در سطح دوم باشد.
  • این مقادیر عبارتند از جریان های استاندارد توصیه شده که فقط از نظر اطلاع ذکر شده اند.فاصله بین دو شمش موازی مربوط به یک ترمینال باید تقریباً برابر ۵ میلی متر باشد.
  • در صورتی که اتصال شمش های مذکور به دستگاه مورد آزمون امکان نداشته باشد استفاده  از شمشی که دارای همان سطح مقطع بوده و عرض آن مساوی عرض ترمینال باشد مجاز خواهد بود
  • استفاده از کابل به جای شمش مجاز خواهد بود. مقاطع مجاز مربوط به کابل تحت بررسی است.
  1.  
  1.  
  • ترانسفورماتور اندازه گیری   

    • ترانس جریان   

   ترانس جریان تجهیزاتی هستند که جریان های زیاد و غیر قابل اندازه گیری خط را تبدیل به جریان کم تری می کند تا بتوان هم محافظت کرد و هم اندازه گیری. در رده فشار متوسط ترانس های جریان اغلب از نوع Cast Resin یا رزین ریخته گری است. اجزاء اصلی تشکیل دهنده یک ترانس جریان عبارتند از:

– سیم پیچ اولیه

– سیم پیچ ثانویه

– هسته

– رزین

 


برای بررسی، قیمت و خرید انواع ترانس جریان اشنایدر کلیک کنید.

برای مشاوره خرید، با پشتیبانی فنی شرکت الیکا الکتریک تماس بگیرید: 

۰۳۱-۳۲۶۶۴۵۵۰

۰۳۱-۳۲۶۶۳۸۳۶

۰۳۱-۳۲۶۶۳۸۳۷


 

   به عنوان مثال ترانس جریان ۲۰۰/۵ A، ترانسی است که جریان ۲۰۰ آمپر را در اولیه به ۵ آمپر در ثانویه تبدیل می کند که جریان مناسبی برای تجهیزات اندازه گیری یا حفاظتی خواهد بود. مقادیر استاندارد برای جریان ثانویه ۱ آمپر و ۵ آمپر است.

   مشخصات هسته یک ترانس جریان برای مقاصد اندازه گیری و حفاظتی با یکدیگر متفاوت است. هسته یک ترانس جریان تک هسته ای یا می تواند مناسب تجهیزات اندازه گیری و یا مناسب تجهیزات حفاظتی باشد.

ترانس-جریان-اشنایدر
                                                                              ترانس جریان اشنایدر

مشخصات اصلی هر هسته، کلاس دقت آن می باشد. کلاس های دقت رایج برای هسته های اندازه گیری ۰٫۲ ، ۰٫۵و ۱ است که آن را به صورت ۰٫۲ M5,0.5M5  و ۱M5 مشخص می کنند. این بدین معنی است که تجهیز ما در ۵ برابر جریان نامی به ترتیب ۰٫۲ %، ۰٫۵% ، ۱% خطا خواهد داشت. کلاس های دقت رایج برای هسته های حفاظتی عادی ۵P10, 10P10 , 5P15 است به عنوان مثال کلاس دقت ۵P10 بدین معنی است که ترانس در ۱۰ برابر جریان نامی ۵ درصد خطا خواهد داشت. برای هسته های مورد نیاز جهت حفاظت دیفرانسیل اغلب کلاس دقت ۵P20 بوده و توان خروجی آن ها ۲۰ ولت آمپر ویا بیش تر است.

Raito : 300/5-5A

Core 1 : CL 0.5 , 10VA

CORA 2 : 5P10 , 10VA

به طور کلی تجهیزات اندازه گیری بر اساس جریان نامی انتخاب می شوند و توانایی عبور جریان هایی تا چندین برابر جریان نامی را ندارند.

    • اثر جریان حرارتی Ith

میزان جریان حرارتی اثر مستقیم روی مقطع مس اولیه و ثانویه می گذارد و بنابراین در قیمت ترانس اثر قابل ملاحظه ای ایجاد می کند، این اثر بیش تر بر روی مس مصرفی در ثانویه تأثیر گذار است چون طول هادی مس ثانویه دارای دور بسیار زیادی است.

    • ترانس ولتاژ

ترانس ها ولتاژ نیز مشابه ترانس های جریان مقدار کمیت ولتاژی را در مدار قدرت به حدی کاهش می دهند که قابل اندازه گیری و قیاس برای مقاصد حفاظتی باشند. برخلاف ترانس های جریان که ویژگی های هسته اش با توجه به مورد مصرف ترانس در مدار اندازه گیری یا حفاظتی به طور کامل متفاوت است؛ هسته های حفاظتی و اندازه گیری ترانس ولتاژ تفاوت چندانی باهم ندارند.

از این رو، یک ترانس ولتاژ با کلاس دقت ۰٫۵ هم می تواند قرائت درستی به ما بدهد و هم برای حفاظت های اضافه یا کاهش ولتاژ مناسب باشد. این امر ناشی از آن است که نوسانات ولتاژ در شبکه بسیار پایین است (+%۰٫۵تا -%۰٫۵ ). ترانس های ولتاژ را می توان بین فاز و زمین و یا فاز و فاز اتصال داد.

ترانس ولتاژ

 

در صورتی که سوالی در خصوص مطالب بیان شده دارید می توانید در قسمت نظرات از ما بپرسید یا با ارائه پیشنهادات خود، ما را در بالا بردن کیفیت مقالات یاری کنید. 

مقالات مرتبط

2 نظرات

  1. آریا نیرو

    پاسخ دادن

    سلام
    چرا در تابلوهای سه فاز، از دو ترانس ولتاژ استفاده می کنند؟

    ۳ مهر ۱۳۹۸
    • الیکا الکتریک

      پاسخ دادن

      سلام
      اگر در تابلوها از ترانس های VT استفاده شده باشد، تابلو مربوط به تابلوهای فشار متوسط ۲۰ کیلو ولت است که ترانس ولتاژ ۲۰ کیلو ولت را به ۴۰۰ یا ۱۱۰ ولت تبدیل می کند. این ولتاژ برای تغذیه تجهیزات درون تابلو اعم از دژنکتور و سکسیونر به کار می رود. لازم به ذکر است که به هر تعداد می توان از ترانس های VT در تابلو بهره برد.
      نمونه دیگر ترانس ها، ترانس رگولاتور است که برای رگوله کردن جریان و ولتاژ استفاده می شود. همچنین ترانس های حذف هارمونیک همانطور که از نامش پیداست، برای از بین بردن هارمونیک ها بهره گرفته می شود.

      ۳ مهر ۱۳۹۸

نظرات