قطعات تابلو برق

  • انتخاب کلید

ﻛﻠﻴﺪ ﻫﺎ ﺗﺠﻬﻴﺰاﺗﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﺮاي ﻗﻄﻊ و وﺻﻞ جریان اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺗﻤﺎم ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎي ﻋﺒﻮري را ﺗﺤﺖ ﺷﺮاﻳﻂ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺷﺪه ﻛﻨﺘﺮل ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ﺑﺪون اﻳﻨﻜﻪ اﺛﺮات ﺣﺮارﺗﻲ ﻳﺎ دﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ اﻳﻦ ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ﻛﻠﻴﺪ را خراب ﻛﻨﺪ. ﻛﻠﻴﺪ زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﺎز اﺳﺖ (ﻗﻄﻊ ﻛﻠﻴﺪ) ﺑﺎﻳﺪ اﺧﺘﻼف ﺳﻄﺢ اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻴﻦ ﻛﻨﺘﺎﻛﺖ ﻫﺎ را ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺗﺤﻤﻞ ﻛﻨﺪ. ﺗﻤﺎم اﺟﺰاي ﻛﻠﻴﺪ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻗﺪرت ﻋﺎﻳﻘﻲ ﻻزم ﺑﺮاي ﺗﺤﻤﻞ وﻟﺘﺎژ اﻋﻤﺎل ﺷﺪه را ﺗﺤﺖ ﺷﺮاﻳﻂ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺷﺪه دارا ﺑﺎﺷﻨﺪ. اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻮع ﻛﻠﻴﺪ ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﻧﻴﺎز ﻣﺪار ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ از اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي راﻳﺞ ﺗﺒﻌﻴﺖ ﻧﻤﺎﻳﺪ.

 

 جریان نامی کلید با توجه به نوع بار تغذیه شده از کلید می بایست برابر یا بزرگتر از مقادیر زیر باشد مگر اینکه در استاندارد ساخت کلید شرایط دیگری لحاظ گردد.

  • بارهای سلفی (موتوری) و مانند آنها: ۱٫۲۵ برابر حداکثر جریان مصرف
  • بارهای اهمی مانند لامپ رشته ای، بخاری برقی: برابر با حداکثر جریان مصرف
  • کلیدهای روشنایی بر اساس ولتاژ مدار، جریان نامی و نوع آن (AC یا DC) انتخاب شود.
  • بارهای خازنی و مصرف کننده هایی که خازن جبران کننده دارند: ۲ برابر حداکثر جریان مصرف
  • کلید روشنایی مدارات تک فاز بایستی قابلیت کار با حداقل ۲۵۰ ولت و جریان ۱۰ آمپر را دارا باشد.
  • در صورتی که کلید برای قطع بار کامل سلفی طراحی نشده باشد باید آمپراژ آن دو برابر بار ثابت مورد نظر انتخاب شود.

 

  • انواع کلیدهای مورد استفاده در تابلو برق

اﻧﻮاع ﻛﻠﻴﺪﻫﺎي ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده در ﺗﺎﺑﻠﻮ برق ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از:

 اﻟﻒ) ﻛﻠﻴﺪ ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﻄﻊ و وﺻﻞ زﻳﺮ ﺑﺎر

اﻳﻦ ﻧﻮع ﻛﻠﻴﺪ ﻫﺎ ﻓﻘﻂ ﺑﺮاي ﻗﻄﻊ و وﺻﻞ وﻟﺘﺎژ ﻣﺪار ﻳﺎ در ﻣﻮاردي ﻛﻪ ﺧﻄﻮط ﺑﺪون ﺑﺎر و ﻳﺎ ﺗﺮاﻧﺴﻔﻮرﻣﺎﺗﻮر ﺑﺪون ﺑﺎر ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ ﻛﺎر ﺑﺮده ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ. ﻣﺰﻳﺖ آﻧﻬﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺳﺎﻳﺮ ﻛﻠﻴﺪ ﻫﺎ ﻗﺎﺑﻞ روﻳﺖ ﺑﻮدن ﻛﻨﺘﺎﻛﺖ ﻫﺎي آن در ﺟﻬﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ اﻳﻤﻨﻲ ﻛﺎرﻛﻨﺎن ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻛﻠﻴﺪ فیوز و ﺳﻜﺴﻴﻮﻧﺮ.

کلید-فیوز-اشنایدر
                                                       کلید فیوز اشنایدر

 

سکسیونر-اشنایدر

                                   سکسیونر اشنایدر

 

 

ب) کلیدهای قابل قطع و وصل زیر بار

  1. کلید بار:

 این کلیدها فقط برای قطع و وصل مدار تحت ولتاژ اسمی و جریان اسمی مورد استفاده قرار گرفته و بایست قابلیت عبور دادن جریان های خطا در مدت زمان معینی را دارا باشند مانند انواع کلید اتوماتیک، کلید هوایی و دژنکتور.

کلید-اتوماتیک-اشنایدر
                                            کلید اتوماتیک اشنایدر
کلید-هوایی-اشنایدر
                                          کلید هوایی اشنایدر

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

  •  انواع کلید بار

۱-۱- کلید فیوز تیغه ای

۱-۲- کلید گردان (سلکتور سوییچ)

۱-۳- سکسیونر تیغه ای و سکسیونر کشویی (در فشار متوسط)

 

ﻫﺮ ﻳﻚ از اﻳﻦ ﻛﻠﻴﺪﻫﺎ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻧﻴﺎز در ﻗﺴﻤﺖ ﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﺎﺑﻠﻮ ﻧﺼﺐ ﺷﺪه و اﻧﺮژي ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه را از ﺧﻮد ﻋﺒﻮر داده و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺻﻮرت ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﻛﻤﻚ رﻟﻪ ﻫﺎ ﺣﻔﺎﻇﺖ از ﺳﻴﺴﺘﻢ را ﺑﺮ ﻋﻬﺪه دارﻧﺪ. در ﻧﺼﺐ ﻛﻠﻴﺪ در ﺗﺎﺑﻠﻮ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ:

  • ارتفاع نصب
  • عمق نصب کلید
  • فاصله از تجهیزات جانبی
  • محل ورود و خروج هادی ها
  • سرویس و نگهداری

و ﺳﺎﻳﺮ ﺷﺮاﻳﻂ ذﻛﺮ ﺷﺪه در ﺑﺮوﺷﻮر ﻛﻠﻴﺪ را در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ. ﻛﻠﻴﺪ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﻄﻊ زﻳﺮ ﺑﺎر ﺳﺮﻋﺖ ﻻزم در ﻗﻄﻊ و وﺻﻞ و ﻣﺤﻔﻈﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮاي ﺧﺎﻣﻮش ﻛﺮدن ﺟﺮﻗﻪ را داشته  و به صورت همزمان هر سه فاز با هم قطع و وصل شوند. کلید فیوز به لحاظ ارزانی قیمت و شرایط کاری، بیشتر از کلید اتوماتیک در تابلوهای توزیع فشار ضعیف مورد استفاده قرار می گیرد. کلید گردان برای قطع و وصل بارهای کم اهمیت و نیز سلکتور فازی برای ﺗﺎﺑﻠﻮ ﺑﻪ ﻛﺎر ﻣﻲرود. در تابلوهای کنترل ﻛﻠﻴﺪ ﺳﻠﻜﺘﻮر ﺑﻪ ﻋﻠﺖ دارا ﺑﻮدن ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﻌﺪاد ﭘﻞ ﻛﺎرﺑﺮد زﻳﺎدي دارد.

 

  • سکسیونر تیغه ای

ﺳﻜﺴﻴﻮﻧﺮ ﺗﻴﻐﻪ اي در ﺗﺎﺑﻠﻮﻫﺎي ﻓﺸﺎر ﻣﺘﻮﺳﻂ ﺑﺮاي ﻗﻄﻊ و وﺻﻞ ﺧﻄﻮط ورودي و ﺧﺮوﺟﻲ ﻣﻮرد ﺑﻬﺮه ﺑﺮداري ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد و ﺳﻜﺴﻴﻮﻧﺮ ﺗﻴﻐﻪ اي فیوز دار معمولاً برای حفاظت از ترانسفورماتور به ﻛﺎر ﻣﻲرود. ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﺮاي ﺣﻔﺎﻇﺖ دﻗﻴﻘﺘﺮ از ﺗﺮاﻧﺴﻔﻮرﻣﺎﺗﻮر از ﻛﻠﻴﺪ دﻳﮋﻧﻜﺘﻮر ﻣﺠﻬﺰ ﺑﻪ رﻟﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد.

 

  • سکسیونر کشویی

کلید سکسیونر کشویی در تابلوهای کم عمق به کار می روند. مشخصات سکسونر بستگی به مشخصات فنی و الکتریکی شبکه Vn، In، Is (جریان اتصال کوتاه، ضربه ای ، مجاز) بستگی دارد.

 

  • کلید قدرت

کلید قدرت برای عملکرد تحت شرایط پیش بینی شده برای مدار، طراحی کلید ولتاژ و جریان اسمی یا خطا مورد استفاده قرار می گیرند. این کلید در تابلوها بنام کلید اصلی، کلید کل، کلید اتوماتیک و … نامیده می شود.

کلید اتوماتیک با تنظیم رله ها می تواند حفاظت موضعی مناسبی از مدار به عمل آورد و پس از عملکرد بلافاصله قابل بهره برداری است. برخی از انواع کلید قدرت مجهز به بی متال (حفاظت در برابر اضافه بار) و بوبین مغناطیسی (حفاظت در برابر جریان اتصال کوتاه) گردیده اند و می توانند حفاظت موضعی مدار را بر عهده گیرند. کاربرد کلید اتوماتیک در تأسیسات روشنایی و برق صنعتی، حفاظت خطوط و ماشین آلات و در ثانویه ترانسفورماتورهای قدرت برای حفاظت از ترانسفورماتور استفاده می شود.

کلید-اتوماتیک

                                                                                                     کلید اتوماتیک اشنایدر قابل تنظیم

 

کلید فیوز مینیاتوری نصب شده در تابلو باید از نوع حرارتی- مغناطیسی بوده و بدنه آن استقامت حرارتی و مکانیکی مدوام برای تحمل جریان نامی خود را دارا باشد.

 

  • درجه حفاظت کلید باید با درجه حفاظت تابلو همخوانی داشته و از درجه حفاظت تابلو نکاهد.
  • از کلید فیوزهای مینیاتوری نباید به عنوان کلید معمولی برای قطع و وصل عادی مدار استفاده گردد چون قدرت قطع اتصال کوتاه این نوع کلید کم است.
  • کلیدهای قدرت فشار متوسط بر اساس استاندارد IEC56 یا سایر استانداردهای معتبر انتخاب می گردند.
  • دسترسی به کلید فشار متوسط در تابلو در هنگام بهره برداری، سرویس و تعمیرات به آسانی مقدور می باشد.
  • حداقل ایمنی لازم با استفاده از اینترلاک مناسب بین کلیدها برای حفاظت کارکنان و تأسیسات تأمین می گردد.
  • هنگام کلیدزنی یا وارد کردن کلید به محفظه در تابلوهای کشویی و یا خارج کردن آن خطری متوجه اپراتور نشود.
  • محفظه کلید فشار متوسط طوری طراحی شود که اثرات ناشی از دمای محیط و دمای کار و اتصال کوتاه در تداوم کار تابلو اختلالی ایجاد نکند.
کلید-مینیاتوری
                                  کلید مینیاتوری سه پل اشنایدر

 

  • مشخصات کلی کلید

   مشخصات زیر بایستی بر روی کلید درج شده باشد:

  • استاندارد مورد استفاده Vn و In و جریان های قطع مرتبط با ولتاژهای اعمال شده، تعداد فازها (تعداد پل های کلید)، فرکانس کاری، درجه حفاظت نام یا علامت تجاری سازنده، نام کشور سازنده.
  • هر تابلو باید به یک کلید اصلی قطع و وصل زیر بار مجهز شود، جریان نامی این کلید حداقل برابر با جریان مصرف کل تابلو و قدرت تحمل اتصال کوتاه آن نباید کمتر از جریان اتصال کوتاه احتمالی باشد و در صورتی که این کلید وسایل حفاظتی دارد، جریان نامی وسیله حفاظتی نباید از جریان نامی تابلو بیشتر باشد. از کلیدهای خودکار مجهز به ماژول های حفاظتی می توان برای هر دو منظور حفاظت و قطع و وصل مدار استفاده نمود. در تابلوی اصلی اگر از کلید و فیوز جداگانه در ورودی تابلو استفاده شود بایستی کلید قبل از فیوز در مدار قرار بگیرد.
  • تنظیم قطع کننده حرارتی جریان زیاد (بی متال) کلید، باید بر اساس جریان کار کلید انجام گیرد نه بر اساس جریان اسمی کلید (برای تأمین حفاظت دقیق تر). حد بالای تنظیم این رله بهتر است از جریان اسمی کلید بیشتر نباشد.

   مثال: کلید با جریان اسمی ۲۵۰ آمپر برای کار در جریان کاری ۲۳۰ آمپر انتخاب می شود و بنابراین بی متال باید بر روی ۲۳۰ آمپر تنظیم شود.

کليد-اتوماتیک-اشنایدر-سه-پل-250-آمپر
                                            کليد اتوماتیک اشنایدر سه پل

 

  • انتخاب فیوز

انتخاب فیوز بر اساس نوع حفاظت از مدار (اضافه بار، اتصال کوتاه) و در نظر گرفتن نوع بار (فیوز سریع یا تندکار، فیوز تأخیری یا کندکار) و با مراجعه به منحنی های مشخصه عملکرد فیوز (منحنی جریان زمان) انجام می گیرد. در صورتی که از چند فیوز پشت سر هم استفاده گردد برای تأمین حفاظت موضعی بهتر است فیوز بالادست با ضریب ۱٫۶ برابر فیوز پایین دست انتخاب شود تا از عملکرد نابهنگام فیوز حتی الامکان جلوگیری شود. وسایل حفاظتی مدار با توجه به جریان مجاز تعدیل شده (پس از اعمال ضرائب مختلف به جریان موردنیاز، مثال ضریب همزمانی) انتخاب می شوند.

 

جدول علائم درج شده بر روی فیوزها

                                   

 

  • فیوزهای G جریان های کمتر از جریان ذوب تا جریان نامی قطع را، وصل نگه می دارند.
  • فیوزهای A جریان های بیش از چند برابر جریان نامی معین خود تا محدوده جریان نامی قطع را، وصل نگه می دارند.

 

  • مشخصات کنتاکتورها

 مشخصات کلی کنتاکتورها بصورت زیر است:

  • ولتاژ اسمی، جریان اسمی (یا کد مشخص کننده جریان)، فرکانس اسمی، تعداد پل ها، توان اسمی، ولتاژ آزمون عایقی، ولتاژ آزمون ایستادگی فرکانس صنعتی یک دقیقه ای، کنتاکت های کمکی NC و  NO.
  • نوع بار تغذیه شونده از کنتاکتور (روشنایی، موتوری، خازنی) و شرایط محیط کار کنتاکتور مدنظر باشد. با استفاده از رله های حرارتی و الکترومغناطیسی همراه با کنتاکتورها و تنظیم دقیق آنها بر اساس نیاز مدار و منحنی مشخصه عملکرد آنها می توان سیستم حفاظتی صحیحی را در شبکه فراهم نمود.
  • کنتاکتور AC2: مناسب برای بارهای سلفی و خازنی با تعداد دفعات قطع و وصل کم.
  • کنتاکتور AC3: مناسب برای بارهای سلفی و خازنی با تعداد دفعات قطع و وصل زیاد.
کنتاکتور-4-پل-اشنایدر-الکتریک
                                               کنتاکتور ۴ پل اشنایدر

 

  • هادی های مورد استفاده در تابلو

اﻛﺜﺮ ﻫﺎدي ﻫﺎي ﺑﻪ ﻛﺎر رﻓﺘﻪ در ﺗﺎﺑﻠﻮﻫﺎ از ﺟﻨﺲ ﻣﺲ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ وﻟﻲ در ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﺎﺻﻲ ﻛﻪ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﺲ ﻣﺸﻜﻼﺗﻲ را در ﺑﺮ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ (ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺤﻴﻂ ﻫﺎي داراي ﺑﺨﺎر ﮔﻮﮔﺮد) ﻣﻲﺗﻮان از آﻟﻮﻣﻴﻨﻴﻮم ﺑﻬﺮه ﮔﺮﻓﺖ. ﻫﺎدي ﻫﺎ در دو ﻧﻮع ﺳﻴﻢ و ﺷﻴﻨﻪ ﺑﻪ ﻛﺎر ﺑﺮده ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ. ﺳﻴﻢ ﻫﺎ اﻛﺜﺮا ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺳﻴﻢ اﻓﺸﺎن ﺟﻬﺖ ﺑﺮﻗﺮاري ارﺗﺒﺎط اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﺑﻴﻦ ﺗﺠﻬﻴﺰات درون ﺗﺎﺑﻠﻮ ﺑﺎ ﻫﻤﺪﻳﮕﺮ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اﺗﺼﺎل ﺷﺒﻜﻪ و ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه ﺑﻪ ﺗﺎﺑﻠﻮ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮﻧﺪ.

ﺷﻴﻨﻪ ها به عنوان هادی اصلی در تابلو ﺑﺮاي ﺟﻤﻊ آوري و ﺗﻮزﻳﻊ اﻧﺮژي اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﻣﻮرد ﺑﻬﺮه برداری ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ. ﺷﻴﻨﻪ ﺑﻨﺪي در ﺗﺎﺑﻠﻮﻫﺎ ﺑﻪ روش ﺷﻴﻦ ﺳﺎده ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﺗﻤﺎم ﺗﺠﻬﻴﺰات ﺗﺎﺑﻠﻮﻫﺎ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺷﻴﻨﻪ ﻫﺎ ﻣﺘﺼﻞ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ.

در فشار ضعیف فاصلۀ بین شینه ها بستگی به سطح جریان اتصال کوتاه شبکه (جریان ضربه ای) داشته و در این تابلوها این فاصله نباید از ۱۰ سانتی متر کمتر شود. ظرفیت جریان دهی شینه به شکل سطح مقطع و اﻧﺪازه آن ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد.

ﺳﻄﺢ ﻣﻘﻄﻊ ﺷﻴﻨﻪ را ﺑﻪ ﺻﻮرت اﺑﻌﺎد آن ﺑﻴﺎن ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ. ﺑﺮاي اﺗﺼﺎل دو ﺷﻴﻨﻪ ﺑﻪ ﻫﻢ ﻳﺎ انشعاب گیری از شینۀ اصلی بهتر است که ارتباط مستقیم و بدون رابط باشد. برای انشعاب گیری ابتدا ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ آﻟﻮدﮔﻲ و ﭼﺮﺑﻲ را از ﻣﺤﻞ اﻧﺸﻌﺎب زدوده و ﺑﻪ وسیلۀ ﺳﻤﺒﺎده ﻧﺮم ﺗﻤﻴﺰ ﻛﺮده و ﺑﺎ ﻻﻳﻪ ي ﻧﺎزﻛﻲ از روﻏﻦ ﻣﺨﺼﻮص اﻧﺪود ﻧﻤﻮده آﻧﮕﺎه دو ﻗﻄﻌﻪ را ﺑﻪ ﻫﻢ ﻣﺤﻜﻢ ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ. دقت شود که اتصال دو شینه به هم به ﻓﺸﺎر آن دو ﺳﻄﺢ ﺑﺮ ﻫﻤﺪﻳﮕﺮ ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد.

ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﻗﻄﺮ ﺳﻮراخ ﻫﺎي اﻳﺠﺎد ﺷﺪه در روي ﺷﻴﻨﻪ ﻧﺒﺎﻳﺪ از  ﻳﻚ ﺳﻮم عرض آن بیشتر باشد مثلاً در شینه ای به عرض ۳۰ میلی متر حداکثر قطر سوراخ ایجاد شده ۱۰ میلی متر خواهد بود. خمکاری شینه با توجه به عرض آن باید به صورتی باشد که از حداکثر تنش خمشی مجاز شینه بیشتر نشود. اتصال شینه به کلید باید در امتداد کنتاکت های کلید باشد تا از ایجاد نیروی الکترودینامیکی جلوگیری شود. این نیرو می تواند باعث لرزش و یا حتی باز شدن کنتاکت شود. از هر گونه برش و سوهانکاری شینه که موجب کاهش ابعاد در محل وصل شدن به کلیدها باید خودداری شود. در انتخاب شینه موارد زیر باید مورد توجه قرار بگیرد:

 

  • استقامت استاتیکی آلومینیوم (به علت بزرگتر بودن سطح مقطع به ازای جریان مساوی) بیشتر از مس است.
  • تحمل دینامیکی آلومینیوم (به علت بزرگتر بودن سطح مقطع به ازای جریان مساوی) برابر با مس است.
  • ازدﻳﺎد درﺟﻪ ﺣﺮارت در اﺛﺮ ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎي ﻋﺒﻮري ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﺨﺼﻮص ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮ و ﺗﺒﺎدل ﺣﺮارﺗﻲ ﺑﻬﺘﺮ در آﻟﻮﻣﻴﻨﻴﻮم ﻛﻤﺘﺮ اﺳﺖ.
  • آﻟﻮﻣﻴﻨﻴﻮم در اﺛﺮ ﺟﺮﻗﻪ و ﺳﻮﺧﺘﻦ اﻳﺠﺎد ﺧﺎﻛﺴﺘﺮ زﻳﺎدي ﻧﻤﻲﻛﻨﺪ. اﻳﻦ ﺧﺎﻛﺴﺘﺮ ﻫﺎدي ﻧﻴﺴﺖ و ﺑﻪ ﻋﺎﻳﻖ ﻫﺎ ﺻﺪﻣﻪ ﻧﻤﻲ زﻧﺪ. ﻣﺲ در ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺨﺎر ﮔﻮﮔﺮد ﺑﺴﻴﺎر ﺣﺴﺎس ﺑﻮده و اﻳﺠﺎد اﻛﺴﻴﺪ ﻣﺲ ﻣﻲﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﻫﺪاﻳﺖ کمی دارد.

 

شینه-مسی-تابلو-برق
                                                                               شینه های مسی

آﻟﻮﻣﻴﻨﻴﻮم در ﻣﻘﺎﺑﻞ اﺳﻴﺪ ﻛﻠﺮﻳﺪرﻳﻚ، سوﻟﻔﻮرﻳﻚ و آﻣﻮﻧﻴﺎك ﺑﺎ ﺛﺒﺎت اﺳﺖ وﻟﻲ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺑﺨﺎر ﻛﻠﺮ ﺟﻴﻮه ﺣﺴﺎس اﺳﺖ. آﻟﻮﻣﻴﻨﻴﻮم اﻛﺴﻴﺪاﺳﻴﻮن ﺳﻄﺤﻲ دارد ﻛﻪ لایۀ ﻋﺎﻳﻘﻲ ﻧﺎزﻛﻲ ﺑﺮ روي ﻓﻠﺰ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲآورد. در اﺛﺮ ﻓﺸﺎر ﻓﺮورﻓﺘﮕﻲ ﭘﻴﺪا ﻛﺮده و ﺧﻮرﻧﺪﮔﻲ آن در اﺛﺮ اﻟﻜﺘﺮوﻟﻴﺖ ﺷﺪﻳﺪ اﺳﺖ. اﻣﺮوزه ﻣﻌﻤﻮﻻ در ﺗﺎﺑﻠﻮﻫﺎي ﺟﺪﻳﺪ و ﻛﺎﺑﻞ ﻛﺸﻲ ﻫﺎي ﻧﻮﻳﻦ ﺑه ﺠﺎي ﺷﻴﻨﻪ و ﻛﺎﺑﻞ ﻛﺸﻲ از ﺑﺎس ﺑﺎر اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد.

 

مقایسه شینه های مسی و آلومینیومی

 

مشخصات

مس

آلومینیوم

وزن مخصوص kg/dm3

۸٫۹

۷٫۲

قابلیت هدایت

۵۶

۳۵

دمای ذوب c

۱۰۸۵

۶۵۸

 

ﺷﻴﻨﻪ ﻫﺎي ﻓﺎزﻫﺎ و ﻧﻮل و ﺧﻨﺜﻲ در ﺗﻤﺎم ﻃﻮل ﺗﺎﺑﻠﻮ ﻛﺸﻴﺪه ﺷﺪه و در ﻣﺤﻞ ﻫﺎي ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻘﺮه اﺗﻜﺎﻳﻲ ﺛﺎﺑﺖ ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ. بهتر است شینه ارت بدون استفاده از مقره به بدنه بسته شود و در صورت استفاده از شینه مشترک برای نول و ارت PEN، باید آنرا بر روی مقره نصب کرد. سطح مقطع شینه نول نباید از نصف سطح مقطع شینه فاز کمتر باشد. برای افزایش ظرفیت جریان دهی شینه ها آنها را با استفاده از رنگ های حرارتی رنگ می کنند.

  • رنگ قرمز فاز اول
  • رنگ زرد فاز دوم
  • رنگ آبی فاز سوم
  • شینه نول معمولاً مشکی
  • شینه ارت زرد و سبز

اﺳﺘﻔﺎده از رﻧﮓ ﻛﺮدن ﺷﻴﻨﻪ ﺑﺮاي ﺳﻬﻮﻟﺖ در ﺳﺮوﻳﺲ و ﺗﻌﻤﻴﺮات و رﻓﻊ ﻋﻴﺐ ﻧﻴﺰ ﻣﻮﺛﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد.

کدگذاری: کلیه وسایل، تجهیزات، هادی ها و ترمینال ها در درون تابلو باید به وسیلۀ شماره گذاری و علائم مشخصه استاندارد علامت گذاری شوند. کدگذاری موجب آسانتر شدن و اجرای سریع تر کار، افزایش دقت و سرعت عمل در زمان عیب یابی و تعمیرات خواهد شد که مجموع این عوامل کاهش هزینه های کلی را به دنبال دارد.

ظرفیت الکتریکی شینه فازها ۱۵۰ % (۱٫۵ برابر بیشتر) ظرفیت جریان دهی کلید اصلی انتخاب شده و قابلیت تحمل نیروهای ناشی از اتصال کوتاه احتمالی را دارا باشند. ابعاد شینه بر اساس حداکثر جریان مدار از جدول مربوطه یا محاسبه بدست می آید و در صورت لزوم ضرائب رنگی یا بی رنگ بودن شینه، درجه حرارت محیط و درجه حرارت مجاز، ارتفاع از سطح دریا اعمال می شود.

   

  • مشخصات مقره

ﻣﻘﺮه ﻫﺎي ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده در ﺗﺎﺑﻠﻮ ﻫﺎ ﻋﻤﻮﻣﺎ از ﺟﻨﺲ ﭼﻴﻨﻲ ﻳﺎ ﭘﻼﺳﺘﻴﻚ هستند ﻛﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﺤﻞ ﻧﺼﺐ و ﻛﺎرﺑﺮد ﺗﺎﺑﻠﻮ و ﺷﺮاﻳﻂ ﻛﺎر اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ. ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﺑﻌﺎد ﺷﻴﻨﻪ و ﻧﺤﻮه ﻗﺮارﮔﺮﻓﺘﻦ آن ﺑﺮ روي ﻣﻘﺮه و ﺑﺎ استفاده از پایه مناسب، شکل ظاهری مقره تعیین می شود.

هنگام نصب مقره و یا در بازرسی دوره ای دقت شود که ترک خوردگی و یا آسیب ناشی از عبور جریان از بدنه مقره (تخلیه ولتاژ اضافی) بر روی بدنه وجود نداشته باشد. در صورت عدم اطمینان مقره تست شود. نیروی وارد بر مقره اتکائی نباید از ۵۰ درصد نیروی قابل تحمل آن بیشتر شود.

مقره بر اساس ولتاژ کاری تابلو (فشار ضعیف یا فشار متوسط) و وزن شینه ها انتخاب می شود. در انتخاب مقره باید دقت شود که حداکثر نیروی الکترودینامیکی وارد به مقره از ۷۵ درصد قابلیت تحمل مقره بیشتر نگردد.

  • نحوه استقرار مقره در روی بدنه و بسته شدن شینه به مقره باید پیش بینی شود.
  • ارتفاع عایقی مقره بر اساس حداکثر ولتاژهای عبوری احتمالی (کلید زنی و …) بدست می آید.
  • شرایط کار تابلو (رطوبت، ارتفاع، گرد و غبار، تغییرات دما و شدت تغییرات) به دقت مورد مطالعه قرار گرفته و مقره مناسب با این محیط تهیه گردد.

مشخصات-مقره


در صورتی که سوالی در خصوص مطالب بیان شده دارید می توانید در قسمت نظرات از ما بپرسید یا با ارائه پیشنهادات خود، ما را در بالا بردن کیفیت مقالات یاری کنید.

مقالات مرتبط

نظرات