تقسیم بندی موتورهای الکتریکی

نوشته شده توسط الیکا الکتریک 1397/07/02 13:27:27 0 نظرات موتور الکتریکی,

تقسیم بندی موتورهای الکتریکی

امروزه، موتورهای الکتریکی کاربردهای فراوان و متنوعی در صنایع پیدا کرده اند. در تمامی کارخانه ها یا واحدهای صنعتی، می توان موتورهای الکتریکی فراوانی را پیدا کرد که با اندازه ها و توان های مختلف، بارهای گوناگون را به حرکت در می آورند. موتورهای الکتریکی وسایلی هستند که انرژی الکتریکی را به انرژي مکانیکی تبدیل می کنند. این موتورها در چهار نوع کلی DC، آسنکرون یا القایی، سنکرون و مخصوص وجود دارند. در این میان موتورهای القایی به دلیل سادگی ساختمان آنها، قابلیت اطمینان بالا و نیاز کم آنها به تعمیرات، از کاربرد گسترده ای در صنایع برخوردار شده اند. این موتورها بسته به نوع تغذیه شان در دو نوع سه فاز و تک فاز تولید و در بازار عرضه می شوند. موتورهای القایی سه فاز معمولاً در صنایع و در توان های بالا در دو سطح ولتاژ فشار ضعیف و فشار متوسط مورد استفاده قرار می گیرند، در حالیکه موتورهای القایی تک فاز بیشتر در توان های کوچک ساخته شده و قدرت آنها از 5/7 کیلووات بالاتر نمی رود.

 

انواع موتورهای الکتریکی

1. موتورهای الکتریکی جریان متناوب

موتورهای جریان متناوب، انرژی الکتریکی را جذب و به انرژی مکانیکی تبدیل می کنند. اینگونه موتورها به دو دسته تقسیم می شوند:

  • موتورهای سنکرون
  • موتورهای آسنکرون

برای راه اندازی موتورهای آسنکرون از یک منبع جریان متناوب استفاده می شود و ولتاژ متناوب به سیم پیچی استاتور اعمال شده، در نتیجه عبور جریان از سیم پیچ های میدان مغناطیسی دوار تولید می کند. این میدان، روتور (قسمت گردان) قطع کردۀ آن را حامل جریان می کند و در اثر نیروی وارد شده از طرف میدان دوار به روتور موجب حرکت آن می شود. در موتورهای سنکرون از دو منبع ولتاژ استفاده می شود به سیم پیچ های استاتور منبع ولتاژ متناوب و به سیم پیچ های روتور منبع ولتاژ مستقیم اعمال می شود.

موتورهای آسنکرون به دلیل سادگی ساختمان و نداشتن کلکتور بیش تر از موتورهای سنکرون در صنعت به کار می روند موتورهای آسنکرون به صورت تک فاز و سه فاز کاربرد فراوانی دارند. توجه شود که موتورهای AC از اجزای زیر تشکیل می شوند.

 

                                         

2. موتورهای آسنکرون تک فاز و سه فاز

موتورهای آسنکرن تنها دارای یک سیم پیچی بوده که در قسمت ساکن (استاتور) قرار دارد و به سیم پیچی استاتور معروف است. این سیم پیچی از جریان متناوب تغذیه می شود. چون جریان القایی روتور بر اثر القای الکترومغناطیسی صورت می گیرد به این نوع موتورها، موتورهای القایی نیز می گویند. ساختمان موتور آسنکرون از دو قسمت اصلی تشکیل می شود:

  • استاتور
  • روتور

استاتور: استاتور از صفحه نازک فولاد سیلیسیم دار به ضخامت نیم میلی متر تشکیل شده که با قرار دادن این ورقه ها در کنار هم، استوانه ای تو خالی به دست می آید. این استوانه تو خالی درون یک پوستۀ چدنی پیچ شده است و در داخل شیارهای استاتور سیم پیچی هایی که از سیم های عایق تشکیل شده اند، قرار می گیرد. این سیم پیچ ها در برابر بدنۀ استاتور عایق می شوند. سیم بندی موتورهای آسنکرون ممکن است یک فاز یا سه فاز باشد.

 

روتور قفسی سنجابی: روتور از ورقه های مخصوص فولاد که نسبت به هم عایق هستند، به شکل استوانه ساخته و بر محوری قرار داده می شود. در این محیط شیارها یا سوراخ خالی تعبیه شده است. شیارها نیمه بسته و یا تمام بسته هستند. در داخل شیارهای روتور از تعدادی میله های مسی یا آلومینیومی استفاده شده که از دو طرف روتور به وسیلۀ دو حلقۀ فلزی اتصال کوتاه می شوند. به اینگونه روتور، روتور قفسی سنجابی می گویند.

 

مزایا و معایب موتورهای آسنکرون با روتور قفسی سنجابی

ساختمان و راه اندازی موتور اسنکرون با روتور قفسی بسیار ساده است و به هیچ وسیلۀ کمکی نیاز ندارد. تعمیر و نگهداری این گونه موتورها به راحتی انجام می شود، اما جریان راه اندازی آن زیاد و گشتاور شروع به کار ضعیفی دارد.

 

موتور آسنکرون با روتور سیم پیچی

موتور آسنکرون با روتور قفسی سنجابی در لحظه راه اندازی جریان بسیاری را از شبکه جذب کرده و گشتاور راه اندازی آن کم است. برای حل این مشکل بجای استفاده از روتور قفسی از روتور سیم پیچی استفاده می کنیم.

 

درصد لغزش

حتماً باید بین سرعت میدان دوار و سرعت روتور اختلافی وجود داشته باشد؛ در غیر اینصورت ولتاژی روی میله های روتور به وجود نخواهد آمد و روتور نیم چرخد. این اختلاف سرعت را لغزش می گویند. لغزش بستگی به بار موتور دارد و وجودش برای تولید گشتاور ضروری است. اگر بار موتور زیاد شود، سرعت روتور کم می شود و بنابراین لغزش کم می شود. کاهش بار نیز باعث کاهش لغزش می گردد.

 

 

ارسال نظر